Turqia: SHBA po bën “luftë ekonomike”

15:20 | 23 Gusht 2018

Lira pësoi rënie të enjten pasi Turqia akuzoi Shtetet e Bashkuara për të bërë “luftë ekonomike” mes një përplasjeje të hidhur midis aleatëve të NATO-s mbi fatin e pastorit të krishterë që është i burgosur në Ankara..

Zëdhënësi i presidentit turk Tayyip Erdogan tha se Uashingtoni duhet të respektojë procesin ligjor në lidhje me pastorin, Andrew Brunson, gjykimi i të cilit në Turqi për akuzat e terrorizmit ka zemëruar Presidentin e SHBA Donald Trump.-përcjell arbresh.info

Lira është zhytur deri në 6.1350 kundrejt dollarit dhe është ulur 37% këtë vit, me krizën mes Turqisë dhe SHBA.Erdogani thotë se normat e interesit janë “nëna dhe babai i të gjitha të këqijave” dhe i kundërvihet ecjes së tyre.

Ekonomistët thanë se Turqia ende kishte për të bindur investitorët se ishte e gatshme të merrte masat e nevojshme për të mbështetur ekonominë e saj.

“Problemet e Turqisë nuk janë fikse,” tha Cristian Maggio, kreu i strategjisë së tregjeve në zhvillim në TD Securities. “Nuk ka një zgjidhje të vetme strukturore apo reformë që është avancuar ose detajuar nga autoritetet lokale”.

Maggio shtoi se paqëndrueshmëria e lirës ishte rritur për shkak të vëllimeve të ulëta të tregtisë pasi tregjet turke janë mbyllur gjatë gjithë javës për festën e Kurban Bajramit.

Zëdhënësi i Erdoganit, Ibrahim Kalin, i tha Reuters gjatë një nate se komentet nga këshilltari i sigurisë kombëtare të Trump treguan se Shtetet e Bashkuara po synonin ekonominë e Turqisë.

John Bolton i tha Reuters se Turqia kishte bërë një “gabim të madh” në mos-lirimin e Brunson dhe ishte skeptik rreth 15 miliardë dollarë mbështetje nga Katari, duke thënë se ishte “krejtësisht i pamjaftueshëm për të patur një ndikim në ekonominë e Turqisë”.

“Deklarata e Boltonit është dëshmi se administrata Trump po synon një aleat të NATO-s si pjesë e një lufte ekonomike,” tha Kalin.

“Administrata e Trump ka vendosur që të përdorë tregtinë, tarifat dhe sanksionet për të filluar një luftë globale tregtare.”

Deri në deklaratën e Kalin, zyrtarët turq kishin heshtur për komentet mbi Turqinë këtë javë nga Trump dhe Bolton. Trump i tha të hënën se ai nuk do të bëjë lëshime ndaj Ankarasë në këmbim të lirimit të Brunson.

Brunson, i cili ka jetuar në Turqi për dy dekada, është arrestuar për 21 muaj dhe tani është nën arrest shtëpiak dhe mohon akuzat kundër tij.

Trump, i cili numëron të krishterët ungjillorë midis bazës së tij kryesore të votuesve, ka dyfishuar tarifat mbi importet e metaleve nga Turqia, duke bërë që Ankaraja të rrisë tarifat mbi makinën amerikane, alkoolin dhe duhanin me të njëjtën sasi.

Ankaraja gjithashtu ka iniciuar një ankesë të OBT-së për tarifat.

“Turqia do të mbrojë interesat e saj kombëtare në çdo platformë dhe do të punojë me pjesën tjetër të botës kundër masave kufizuese dhe ndëshkuese,” tha Kalin, duke shtuar se mbështetja e Katarit kishte pasur një ndikim pozitiv në tregje.

“Hapat që kemi ndërmarrë për të parandaluar një sulm ndaj lirisë turke dhanë rezultate pozitive” dhe Ministria e Financave dhe institucionet e tjera do të vazhdojnë të “marrin masa paraprake dhe të mbrojnë ekonominë tonë”, shtoi Kalin.

Një burim i qeverisë gjermane tha se Fondi Monetar Ndërkombëtar mund të ndihmojë Turqinë të përballojë krizën e monedhës, por ministri i financave Berat Albayrak, dhëndri i Erdoganit, ka thënë se Ankaraja nuk ka plane për të shkuar në FMN.

Cemil Ertem, këshilltari kryesor ekonomik i Erdoganit, e përforcoi atë mesazh të enjten, duke thënë se Turqia duhet të thellojë lidhjet ekonomike dhe tregtare me Bashkimin Evropian dhe vendet e tjera.

“Harroje FMN-së, se asnjë thërrime e mentalitetit të FMN-së nuk duhet të vijë përmes derës sonë pas kësaj. Në qoftë se ndodh atëherë do të përballemi me një kolaps të vërtetë dhe një krizë “, shkruante Ertem në gazetën Milliyet, duke përshkruar” sulmin “mbi ekonominë e Turqisë si një” mundësi fantastike “për të gjitha ekonomitë në zhvillim.

“Ata vetëm e shtrydhën likuiditetin jashtë tregut, por tani ata kanë filluar të reduktojnë atë shtrydhje, e cila po heq mbështetjen që mori lira”, tha analisti Maggio. “Unë do të isha shumë i befasuar kur do të shihja një tubim të qëndrueshëm të lirës”.

Në komentet e tij për Reuters, Kalin tha gjithashtu se Mehmet Hakan Atilla, një bankier në Halkbank në pronësi shtetërore të Turqisë, ishte dënuar padrejtësisht në Shtetet e Bashkuara për pjesëmarrjen në një skemë për të ndihmuar Iranin të shmangë sanksionet e SHBA. Atilla u dënua me 32 muaj burg në maj.

“Është e papranueshme që disa pretendime të pabaza dhe të rreme të bëhen kundër Halkbank për të dobësuar këtë bankë publike,” shtoi Kalin.

“Turqia është jashtëzakonisht e frustruar  me këtë proces.”/Arbresh.info

Shpërndaje në rrjete sociale