Më tepër se dhjetë vite  pas Shpalljes së Pavarësisë, Kosova përballet me tri sfida kryesore të sigurisë:

1. Mungesa e sigurisë politike të brendshme dhe të jashtme si shkak të integrimit të papërfunduar në bashkësinë ndërkombëtare, që e përfshin anëtarësinë në organizatat kyçe ndërkombëtare si Kombet e Bashkuara dhe OSBE, si dhe rrugët e bllokuara drejt integrimeve në NATO si dhe me atë të konflikteve rreth shtetësisë së vet që i ka me Serbinë.
2. Sfida e dytë është mungesa e raporteve në marrëdhëniet ndërkombëtare, ku Kosova është duke i jetuar dy realitete, realitetin e një entiteti të pavarur, dhe atë të një shteti sovran. Kjo, nga njëra anë, trajtohet si entitet i pavarur në marrëdhëniet me institucionet euro-atlantike dhe me shumicën e shteteve që nuk e kanë njohur, në të njëjtën kohë kur Serbia atë e trajton, edhe si një territor të veçuar që udhëhiqet nga Rezoluta 1244 e Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, edhe si pjesë të veten. Nga ana tjetër, si shtet sovran Kosova trajtohet vetëm në nivelin bilateral, nga shtetet që e kanë njohur pavarësinë e saj.
3. Ndërsa sfida e tretë mbetet mos ndryshimi kushtetues i nenit 126 që FSK-në e emërton me termin FAK (Forcat e Armatosura të Kosovës).

Pra nëse analizohen tri sfidat kryesore nënkuptohet që qeveritë e Kosovës në fushën e mbrojtjes nuk i kanë kushtuar rëndësi të veçantë bazuar në atë që këtë kompetencë ja kanë lënë në dorë faktorit ndërkombëtar i cili Kosovën e sheh pjese të 1244-it e jo si shtet të pavarur dhe sovran.

Spektri politik në Kosovë duhet që të krijojë një grup ekspertesh që të hartojnë një strategji për ndërtimin e marrëdhënie kontraktuale me NATO-n siç ka bërë me Unionin Europian. Pra, para marrëdhënieve kontraktuale me NATO-n, këta ekspertë të përfshihen në kuadër të institucioneve të mbrojtjes.

Qeveria e Kosovës duhet të bëjë përpjekje maksimale që të kërkojë Zyre Ndërlidhëse Ushtarake të NATO-s, si “garanci politike” të stabilitetit të sigurisë dhe se askush, asnjëherë nuk do të arrijë të tjetërsojë vizionin se integrimet euroatlantike janë e vetmja rrugë që do të ndjekë Kosova.

Ndërsa sa i përket boshtit kryesor, për të jetësuar një platformë të mbrojtjes Kosova duhet të fillojë që të krijojë industrinë e mbrojtjes për t’i mbuluar nevojat e veta të forcave ushtarake, si dhe në fazën dytë 2040, të fillojë që së bashku me vendet siç është Kroacia të avancohet në prodhimin e raketave kundërajrore, sisteme informatike dhe naviguese të fushëluftës, mbrojtje balistike, tanke luftarake, sisteme raketore shumëtytëshe, granatahedhës  e cila në terren reflekton nga një vend që pranon siguri në një vend që ofron siguri për veten dhe për rajonin.

(Drizan Shala është ekspert i sigurisë, dhe si pjesë e shoqërisë civile për një kohë të gjatë ka kontribuar në tryeza e hulumtime rreth temave të sigurisë. Opinioni është shkruar ekskluzivisht për arbresh.info)